Agroforestry in open landschappen

ontwerpend onderzoek, i.o.v College van Rijksadviseurs en Ministerie van LNV, 2022

Het Nederlandse landschap is een resultaat van eeuwenlang verschillende methoden van grondgebruik, waarbij landbouw van grote invloed is op de inrichting ervan. Nu het huidige landbouwsysteem tegen zijn (klimatologische, technische en sociale) grenzen is aangelopen, wordt gezocht naar een meer regeneratief landbouwsysteem.

Agroforestry wordt hierin als veelbelovend middel gezien. Dit omdat de aanplant van bomen bodemuitputting, klimaatverandering en verlies aan biodiversiteit kan voorkomen. Ook ontstaan met de aanplant van houtachtige gewassen kansen om een nieuw economisch model voor agrariƫrs te ontwikkelen.

Hoeveel kansen ook, in open landschappen lopen agroforestry-initiatieven tegen verschillende belemmeringen aan. Zo knelt wet- en regelgeving omdat deze de openheid als kenmerkende karakteristiek van dat landschap beschermt. Opvallend is dat bescherming onder die noemer plaatsvindt in relatief jonge landschappen. Als we verder terugkijken, blijken deze open landschappen er natuurlijk vaak anders uit te hebben gezien. Dit roept de vraag op wat we beschermen en daarmee onbedoeld vernieuwing tegenhouden.

Om de discussie over de ruimtelijke impact van agroforestry in het open landschap beter te kunnen voeren is in opdracht van Ministerie van LNV en College van Rijksadviseurs door PeetersenDaan een ontwerpend onderzoek uitgevoerd. Dit onderzoek geeft inzicht waar en hoe agroforestry systemen met ruimtelijke kwaliteit ingepast kunnen worden in open landschappen.